این مقاله به سه گروه از گریسهای OKS می‌پردازد: گریسهای صنایع غذایی و دارویی، گریسهای مخصوص پلاستیک و لاستیک و گریسهای سیلیکونی. وجه مشترک این محصولات، کاربرد در شرایطی است که استفاده از گریس معمولی مجاز نیست یا ممکن است به قطعه آسیب برساند. اطلاعات مربوط به دمای کار، درجه غلظت و گواهی‌ها از صفحه رسمی هر محصول در وب‌سایت OKS استخراج شده است. برای آشنایی با گریسهای صنعتی مورد استفاده در بلبرینگ‌ها و چرخ‌دنده‌ها، راهنمای گریسهای صنعتی OKS را ببینید.
اول: NSF H1 و H2 یعنی چه؟
NSF H1 به این معناست که استفاده از گریس در نقاطی مجاز است که احتمال تماس اتفاقی و بسیار محدود آن با غذا یا دارو وجود دارد. در مقابل، H2 برای استفاده در کارخانه‌های صنایع غذایی تأیید شده است، اما فقط در نقاطی که تماس گریس با محصول غذایی امکان‌پذیر نیست. بنابراین، در محیط‌های تولید مواد غذایی و دارویی باید از گریس دارای گواهی H1 استفاده کرد؛ زیرا استفاده از گریس معمولی می‌تواند به رد شدن مجموعه در بازرسی بهداشتی منجر شود.
برخی از گریسهای این گروه با فرمولاسیون «بدون MOSH/MOAH» تولید شده‌اند. به این معنا که در ساخت آن‌ها از هیدروکربن‌های روغن معدنی که در صنایع غذایی مشمول محدودیت هستند، استفاده نشده است.
جدول خلاصه
| گریس | نوع | دمای کار (°C) | NLGI | گواهی |
|---|---|---|---|---|
| OKS 468 | روان‌کار چسبنده‌ی پلاستیک و لاستیک | ۲۵- تا ۱۵۰+ | — | NSF H1 |
| OKS 469 | گریس پلاستیک و لاستیک | ۲۵- تا ۱۵۰+ | — | NSF H1 |
| OKS 470 | گریس سفید همه‌منظوره | ۳۰- تا ۱۲۰+ | ۲ | NSF H2 |
| OKS 471 | گریس سفید همه‌منظوره، اسپری | ۳۰- تا ۱۲۰+ | ۲ | — |
| OKS 472 | گریس دمای پایین | ۴۵- تا ۱۲۰+ | ۱ | NSF H1 |
| OKS 473 | گریس روان | ۴۵- تا ۱۲۰+ | ۰–۰۰ | NSF H1 |
| OKS 475 | گریس پرقدرت با PTFE | ۶۰- تا ۱۲۰+ | ۲ | NSF H2 |
| OKS 476 | گریس چندمنظوره‌ی غذایی | ۳۰- تا ۱۱۰+ | ۲ | NSF H1 |
| OKS 477 | گریس شیرآلات | ۱۰- تا ۱۴۰+ | ۳ | NSF H1 |
| OKS 478 | گریس پلاستیک و لاستیک | ۴۰- تا ۲۰۰+ | ۳ | NSF H1 |
| OKS 479 | گریس دمای بالای غذایی | ۳۵- تا ۱۲۰+ / ۱۶۰+ | ۱ | NSF H1 |
| OKS 480 / 481 | گریس فشار بالای ضدآب غذایی (481 اسپری) | ۳۰- تا ۱۶۰+ | ۲ | NSF H1 |
| OKS 1110 | سیلیکونی چندکاره | ۴۰- تا ۲۰۰+ | ۳ | NSF H1 |
| OKS 1111 | سیلیکونی چندکاره، اسپری | ۴۰- تا ۲۰۰+ | ۳ | — |
| OKS 1112 | سیلیکونی شیرهای خلأ | ۳۰- تا ۲۰۰+ | ۳ | — |
| OKS 1133 | سیلیکونی دمای پایین | ۷۳- تا ۲۰۰+ | ۲ | — |
| OKS 1140 | سیلیکونی دماهای حدی | ۲۰- تا ۲۹۰+ | ۲ | — |
| OKS 1144 | سیلیکونی همه‌منظوره | ۴۰- تا ۲۰۰+ | ۲ | — |
| OKS 1149 | سیلیکونی با PTFE | ۵۰- تا ۱۸۰+ | ۲–۳ | — |
| OKS 1155 | سیلیکونی چسبنده | ۶۵- تا ۱۷۵+ | ۲ | — |
گریسهای صنایع غذایی
OKS 470 و OKS 471 – گریس سفید همه‌منظوره‌ی پرقدرت
گریس سفید حاوی روان‌کار جامد، مناسب روانکاری بلبرینگ‌ها و یاتاقان‌ها تحت بار معمولی، اسپیندل‌ها، راهنماهای ماشین‌ابزار و قطعات متحرک تجهیزات ظریف و لوازم خانگی است؛ به‌ویژه در کاربردهایی که استفاده از گریس تیره مجاز نیست. این محصول خاصیت ضدآب دارد. OKS 470 دارای گواهی NSF H2 است، اما نسخه اسپری آن، یعنی OKS 471، گواهی NSF ندارد. محدوده دمای کار: ۳۰- تا ۱۲۰+ درجه.
OKS 472 – گریس دمای پایین
گریس سفید تمام‌سنتتیک با گواهی NSF H1، مناسب بلبرینگ‌هایی است که در دمای پایین، دور بالا یا با گشتاور راه‌اندازی و لقی کم کار می‌کنند. روغن پایه با ویسکوزیته پایین این گریس، امکان جریان مناسب در سیستم‌های گریس‌کاری مرکزی را حتی در شرایط سرمایی فراهم می‌کند. محدوده دمای کار: ۴۵- تا ۱۲۰+ درجه.
OKS 473 – گریس روان
این گریس برای گیربکس‌های بسته، موتورگیربکس‌ها و یاتاقان‌ها، از جمله در دورهای بالا، کاربرد دارد. از نمونه‌های مصرف آن میتوان به دستگاه‌های پرکن و بسته‌بندی اشاره کرد. همچنین برای روانکاری مفصل‌ها، شفت‌ها و زنجیرها در مواردی که استفاده از گریس الزامی است، مناسب است. دارای گواهی NSF H1 و فرمولاسیون منطبق با راهنمای FDA (21 CFR 178.3570) است. در برابر آب سرد و گرم، شوینده‌ها و مواد ضدعفونی‌کننده اسیدی و قلیایی مقاومت بسیار بالایی دارد و قابلیت پمپاژ مناسبی در سیستم‌های گریس‌کاری مرکزی ارائه می‌دهد. محدوده دمای کار: ۴۵- تا ۱۲۰+ درجه.
OKS 476 – گریس چندمنظوره‌ی صنایع غذایی
گریس پایه مناسب صنایع غذایی برای روانکاری بلبرینگ‌ها، یاتاقان‌ها، مفصل‌ها، محرک‌های خطی و زنجیرهاست. همچنین برای شیرآلات، آب‌بندها و قطعات لاستیکی در معرض آب سرد و گرم کاربرد دارد. OKS صنایعی مانند لبنیات، آبجوسازی، نانوایی و کشتارگاه را از حوزه‌های مصرف این محصول معرفی می‌کند. دارای گواهی NSF H1 است. محدوده دمای کار: ۳۰- تا ۱۱۰+ درجه.
OKS 477 – گریس شیرآلات
گریس آببندی و روانکاری سطوح لغزشی، از جمله شیرهای مخروطی، پیستون‌های دوزینگ، شیرها و شیرهای آبجو است. همچنین برای روانکاری قطعات پلاستیکی و لاستیکی، کاسه‌نمدها، آب‌بندهای لبه‌دار و اورینگ‌ها استفاده می‌شود. در فرایندهای پاستوریزه و استریل‌سازی، غلظت آن تغییر نمی‌کند و نه سفت می‌شود و نه شل. این گریس بی‌بو و بی‌مزه است و تأثیری بر کف آبجو ندارد. دارای گواهی NSF H1 و آزمونشده مطابق راهنمای UBA برای تماس با آب آشامیدنی است. محدوده دمای کار: ۱۰- تا ۱۴۰+ درجه، NLGI ۳.
OKS 479 – گریس دمای بالای صنایع غذایی
گریس تمام‌سنتتیک مناسب روانکاری بلبرینگ‌ها، یاتاقان‌ها، مفصل‌ها، محرک‌های خطی و راهنماها در دماهای بالاتر است. همچنین برای شیرآلات و آب‌بندهای لاستیکی در معرض آب سرد و گرم کاربرد دارد. چسبندگی مناسبی به سطوح فلزی دارد و در برابر شوینده‌ها مقاوم است. دارای گواهی NSF H1 است. محدوده دمای کار: ۳۵- تا ۱۲۰+ درجه؛ با این حال، OKS حداکثر دمای ۱۶۰ درجه را نیز برای آن ذکر کرده است.
OKS 480 و OKS 481 – گریس فشار بالای ضدآب صنایع غذایی
گریس تمام‌سنتتیک با غلیظ‌کننده صابون کمپلکس کلسیم سولفونات، برای کاربردهای تحت بار و فشار زیاد در صنایع غذایی طراحی شده است. موارد مصرف آن شامل بلبرینگهای فعال در دمای بالا، بلبرینگهای در معرض شوینده و مواد ضدعفونی‌کننده و همچنین اهرم‌ها، مفصل‌ها و لولاهای تحت تماس با حجم زیاد آب است. در شرایط لرزش، قوام خود را حفظ می‌کند و از مقاومت عالی در برابر آب و زنگ‌زدگی برخوردار است. دارای گواهی NSF H1 است. محدوده دمای کار: ۳۰- تا ۱۶۰+ درجه، بار جوش ۴٬۰۰۰ نیوتن. مدل 481 نسخه اسپری این محصول است.
پلاستیک و لاستیک
روغن‌های معدنی ممکن است باعث تورم برخی لاستیک‌ها و ایجاد ترک در بعضی پلاستیک‌ها شوند. گریسهای این گروه برای روانکاری سطوح در تماس پلاستیک با پلاستیک و پلاستیک با فلز طراحی شده‌اند.
OKS 468 – روان‌کار چسبنده‌ی پلاستیک و لاستیک
جایگزینی بدون سیلیکون برای روانکاری اورینگ‌ها و آب‌بندها هنگام مونتاژ و همچنین روانکاری قطعات پلاستیکی مانند چرخ‌دنده‌ها و سطوح لغزشی است. چسبندگی بسیار خوبی به سطوح پلاستیکی و فلزی دارد، بی‌بو و بی‌مزه است و در طول کار خشک یا سفت نمی‌شود. دارای گواهی NSF H1 است. محدوده دمای کار: ۲۵- تا ۱۵۰+ درجه.
OKS 469 – گریس پلاستیک و لاستیک
مناسب روانکاری سطوح در تماس پلاستیک با پلاستیک یا پلاستیک با فلز؛ از جمله شیرهای تک‌سروی مورد استفاده در صنعت نوشیدنی و جالیوانی خودرو. همچنین به‌عنوان جایگزینی بدون سیلیکون برای روانکاری اورینگ‌ها هنگام مونتاژ به کار می‌رود. سازگاری این محصول با کف آبجو مورد آزمون قرار گرفته است. دارای گواهی NSF H1 است. محدوده دمای کار: ۲۵- تا ۱۵۰+ درجه.
OKS 475 – گریس پرقدرت با PTFE
گریس تمام‌سنتتیک حاوی PTFE، مناسب کاربردهای سرمایی و دور بالا است. موارد مصرف آن شامل بلبرینگهای دارای لقی کم و گشتاور پایین، بلبرینگهای پرسرعت، آببندی شیرهای مخروطی، پیستون‌های دوزینگ و شیرها و همچنین محافظت از قطعات پلاستیکی و لاستیکی در برابر شکنندگی است. در برابر شوینده‌ها و مواد ضدعفونی‌کننده اسیدی و قلیایی مقاومت دارد. دارای گواهی NSF H2 است. محدوده دمای کار: ۶۰- تا ۱۲۰+ درجه.
OKS 478 – گریس پلاستیک و لاستیک
مناسب قطعات تحت بار مکانیکی بالا و جایگزینی بدون سیلیکون برای روانکاری اورینگ‌ها و آب‌بندها هنگام مونتاژ است. همچنین برای سطوح در تماس پلاستیک با پلاستیک یا پلاستیک با فلز، مانند جالیوانی خودرو، کاربرد دارد. از پایداری برشی بالایی برخوردار است. دارای گواهی NSF H1 است. محدوده دمای کار: ۴۰- تا ۲۰۰+ درجه، NLGI ۳.
گریسهای سیلیکونی
ویژگی اصلی گریسهای سیلیکونی، سازگاری با لاستیک و پلاستیک و جلوگیری از آسیب به این مواد است. این گریس‌ها در برابر آب مقاوم‌اند و در محدوده دمایی گسترده‌ای قابل استفاده هستند.
هشدار: از گریس سیلیکونی روی قطعاتی که قرار است در مراحل بعدی رنگ‌آمیزی یا چسب‌کاری شوند، استفاده نکنید. حتی مقدار کمی سیلیکون می‌تواند مانع چسبیدن رنگ و چسب به سطح شود. به همین دلیل، استفاده از آن در کارگاه‌های رنگ و صافکاری خودرو معمولاً ممنوع است.
OKS 1110 و OKS 1111 – گریس سیلیکونی چندکاره
گریس شفاف با چسبندگی بسیار بالا برای آببندی و روانکاری شیرهای آب سرد و گرم در تأسیسات، بخاری خودرو و مدار خنک‌کاری، شیرهای شیشه‌ای و دسیکاتورها کاربرد دارد. همچنین برای اورینگ‌ها و آب‌بندهای لاستیکی هنگام مونتاژ و بهره‌برداری و نیز قطعات پلاستیکی مناسب است. این محصول با پلاستیک و لاستیک واکنش نامطلوبی ندارد و کاملاً با EPDM سازگار است. در برابر آب، استون، اتانول، اتیلن‌گلیکول، گلیسیرین و متانول مقاومت دارد. OKS 1110 دارای گواهی NSF H1 است و OKS 1111 نسخه اسپری آن محسوب می‌شود. محدوده دمای کار: ۴۰- تا ۲۰۰+ درجه، NLGI ۳.
OKS 1112 – گریس سیلیکونی شیرهای خلأ
مناسب روانکاری شیرها و اتصالات سنگ‌خورده در تجهیزات خلأ صنعتی و آزمایشگاهی است؛ به‌ویژه در مواردی که غلظت گریسهای سیلیکونی معمولی کافی نیست. این محصول تا دمای ۲۰۰ درجه کربن نمی‌گیرد و ذوب نمی‌شود و فشار بخار آن در حد ناچیز باقی می‌ماند. محدوده دمای کار: ۳۰- تا ۲۰۰+ درجه.
OKS 1133 – گریس سیلیکونی دمای پایین
مناسب بلبرینگ‌ها و قطعات با سرعت متوسط در محدوده دمایی بسیار گسترده است. از کاربردهای آن میتوان به الکتروموتورها، سیستم‌های کنترل و ناوبری در شرایط قطبی، کابل‌ها و مکانیزم ترمز هواپیما و قطعات لغزشی سیستم‌های فریز سریع اشاره کرد. برای استفاده روی قطعات پلاستیکی و لاستیکی نیز مناسب است. محدوده دمای کار: ۷۳- تا ۲۰۰+ درجه.
OKS 1140 – گریس سیلیکونی دماهای حدی
مناسب روانکاری قطعات کندرو در دماهای بسیار بالا، از جمله بلبرینگ‌ها، غلتک‌ها، زنجیرهای نقاله و سطوح لغزشی در واگن‌های کوره، ماشین‌های نانوایی، تونل‌های خشک‌کن، ماشین‌های ریخته‌گری، مشعل‌های دیگ و ماشین‌های فرایند پلاستیک است. محدوده دمای کار: ۲۰- تا ۲۹۰+ درجه، DN تا ۷۵٬۰۰۰ (فقط سرعت کم).
OKS 1144 – گریس سیلیکونی همه‌منظوره
برای بلبرینگ‌هایی طراحی شده است که در معرض تغییرات دمایی قرار دارند و دمای کار آن‌ها حدود ۱۷۰ درجه است. از جمله کاربردهای آن میتوان به بلبرینگهای کوچک توربوشارژر، فن‌های هوای گرم، پمپ‌های آب گرم، ماشین‌های لباسشویی و خشک‌کن و بلبرینگهای کلاچ اشاره کرد. همچنین برای روانکاری سطوح لغزشی پلاستیک روی پلاستیک مناسب است. محدوده دمای کار: ۴۰- تا ۲۰۰+ درجه.
OKS 1149 – گریس سیلیکونی با PTFE
مناسب روانکاری طولانی‌مدت سطوح در تماس پلاستیک با پلاستیک، پلاستیک با فلز و لاستیک با فلز، در شرایط بار و سرعت کم تا متوسط است. از موارد مصرف آن میتوان به بلبرینگ الکتروموتور لوازم خانگی و بلبرینگ‌هایی اشاره کرد که باید در دماهای پایین به‌راحتی راه‌اندازی شوند. محدوده دمای کار: ۵۰- تا ۱۸۰+ درجه.
OKS 1155 – گریس سیلیکونی چسبنده
برای روانکاری نقاط لغزشی فلزی، پلاستیکی و لاستیکی با سرعت پایین، در مواردی که آببندی بیشتری مورد نیاز است، کاربرد دارد. OKS روانکاری اورینگ‌ها در سیستم‌های بادی ترمز را به‌عنوان نمونه‌ای از این کاربرد معرفی می‌کند. محدوده دمای کار: ۶۵- تا ۱۷۵+ درجه.
سؤالات متداول
برای شیر آب خانگی و اورینگ کدام گریس OKS بهتر است؟
برای کاربردهای موردنظر میتوان از OKS 1110 (سیلیکونی، NSF H1، سازگار با EPDM) یا OKS 477 (گریس شیرآلات، آزمونشده برای تماس با آب آشامیدنی) استفاده کرد. در صورت نیاز به محصول بدون سیلیکون، گزینههای OKS 468 یا 469 مناسب هستند.
گریس سفید OKS 470 برای کارخانه‌ی غذایی کافی است؟
OKS 470 دارای گواهی NSF H2 است؛ بنابراین استفاده از آن فقط در نقاطی مجاز است که احتمال تماس با غذا وجود ندارد. در نقاطی که احتمال رسیدن گریس به محصول غذایی مطرح است، باید از گریسهای دارای گواهی H1 مانند OKS 476، 479 یا 480 استفاده کنید.
گریس سیلیکونی را برای بلبرینگ فلزی پربار بزنم؟
خیر. گریسهای سیلیکونی برای قطعات پلاستیکی و لاستیکی، کاربردهای آببندی و بلبرینگهای تحت بار سبک تا متوسط مناسباند. برای بلبرینگهای فلزی با بارگذاری سنگین، از گریسهای صنعتی سری ۴۰۰ استفاده کنید.
در سرمای خیلی شدید کدام گریس جواب می‌دهد؟
OKS 1133 تا دمای ۷۳- درجه، OKS 1155 تا دمای ۶۵- درجه، OKS 475 تا دمای ۶۰- درجه و OKS 416 تا دمای ۵۰- درجه قابل استفاده هستند.
منابع
- OKS – Greases (صفحه‌ی رسمی و مشخصات فنی هر گریس)
- OKS 477 – Valve Grease
- OKS 473 – Fluid Grease
- OKS 1110 – Multi-Silicone Grease
خرید گریس خوراکی و سیلیکونی OKS
فهرست کامل گریس‌ها و خمیرهای OKS به همراه مشخصات آن‌ها در صفحه‌ی گریس OKS قرار دارد. نوع دستگاه و نقطه‌ی موردنظر برای گریس‌کاری را از طریق واتس‌اپ ارسال کنید تا گریس مناسب و مجاز را با قیمت روز پیشنهاد دهیم: ۰۹۱۳۹۰۴۵۲۵۵. ارسال سفارش‌ها از شیراز با تیپاکس یا اتوبوس به همه‌ی شهرها انجام می‌شود.